Dünya Sağlık Örgütü çatısı altındaki Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı tarafından paylaşılan küresel analiz, her sekiz kanser vakasından birinin doğrudan enfeksiyon kaynaklı olduğunu kanıtladı. Saygın tıp yayını The Lancet Oncology dergisinde yer alan araştırma, yılda yaklaşık 2,3 milyon kişinin bakteri ve virüslerin yol açtığı hücresel hasar sonucu kansere yakalandığını ortaya koydu.
Vakaların neredeyse tamamından yalnızca beş temel mikroorganizmanın sorumlu tutulduğu görülüyor. Koruyucu sağlık hizmetlerinin yetersiz kaldığı coğrafyalarda tablo ağırlaşırken, araştırma verileri bu vakaların yüzde 75’inden fazlasının düşük ve orta gelirli ülkelerde kümelendiğini gösteriyor.
EN BÜYÜK YIKIM MİDE VE RAHİM AĞZI KNSERİNDE
Bilim insanlarının mercek altına aldığı 12 bulaşıcı ajan arasında en ölümcül etkiyi mideye yerleşen bakteriler ile yaygın virüsler yaratıyor. Mide kanserlerinin başlıca tetikleyicisi sayılan Helicobacter pylori tek başına 760 bin vakaya neden olurken, başta rahim ağzı olmak üzere çok sayıda organı hedef alan HPV ise 750 bin kişide kansere zemin hazırladı.
Hepatit B virüsünün yol açtığı karaciğer tümörleri 360 bin kişiyi etkilerken, lenfoma ve nazofarenks kanserleriyle bağlantılı Epstein-Barr virüsü 260 bin vakayla kayıtlara geçti. Non-Hodgkin lenfoma ve baş boyun tümörlerini tetikleyen Hepatit C virüsü ise yılda 160 bin yeni hastanın ortaya çıkmasına yol açtı.
KÜRESEL EŞİTSİZLİK VAKALARI TIRMANDIRIYOR
Bulaşıcı etkenlere bağlı gelişen tümörlerin coğrafi dağılımı derin bir adaletsizliği gözler önüne seriyor. Dünya genelindeki enfeksiyon kaynaklı vakaların yüzde 42’si Doğu Asya’da saptanırken, bu bölgedeki tablonun ağırlıklı olarak mide mikrobu ve viral hepatitlerden kaynaklandığı bildirildi.
Vakaların yüzde 28,5’ine ev sahipliği yapan Sahra Altı Afrika bölgesinde ise HPV ve insan herpes virüsü 8 etkenleri öne çıkıyor. Kamuoyunda kanser risk faktörleri dendiğinde çoğunlukla tütün, alkol veya sağlıksız beslenmenin akla geldiğini hatırlatan uzmanlar, enfeksiyonların yarattığı devasa tehdidin uzun süredir arka planda kaldığına dikkat çekiyor.
AŞILAMA VE ERKEN TARAMA HAYAT KURTARIYOR
Araştırma ekibi, bazı mikroorganizmalarla mücadelede yeni araçlar geliştirmek için çalışmaların sürdürülmesi gerektiğini ancak eldeki imkanların da hayati koruma sağladığını vurguluyor. Uzmanlar Hepatit B ve HPV’ye karşı etkili aşılamaların, mide mikrobu ve viral hepatitlere karşı ise düzenli tarama programları ile ilaç tedavilerinin milyonlarca canı kurtarabileceğini belirtiyor.
